Η λέξη "ηλιοτρόπιο" φέρνει στο νου λουλούδια με ζωηρά κίτρινα πέταλα γύρω από μία σκοτεινή σπείρα των σπόρων. Αλλά δεν είναι όλα τα ηλιοτρόπια ίδια. Μερικά ηλιοτρόπια έχουν ανώμαλα πέταλα για παράδειγμα, ή έχουν μικρότερα κέντρα.
Αναμφισβήτητα το πιο διάσημα ηλιοτρόπια είναι εκείνα του Van Gogh, που τα έχει απεικονίσει σε πλείστες όσες θέσεις και φάσεις.
Σε αγρούς και σε βάζα.
Το 1888 ο ζωγράφος, κυριαρχημένος από...
παραισθήσεις. και πνιγμένος στην απελπισία, φεύγει από Παρίσι για να εγκατασταθεί στην πόλη της Προβηγκίας, Αρλ (Arles).Εκεί δημιουργεί διάφορα έργα ζωγραφικής που χαρακτηρίζονται από δέσμες ηλίανθων, οι οποίες ήλπιζε ότι θα τον βοηθούσαν να φωτίσει το στούντιο του και σκόπευε, (αν τα κατάφερνε να βρει το φως που γύρευε) να τα μοιραστεί αργότερα με τον φίλο και συνάδελφό του Paul Gaugin.
Δύο χρόνια αργότερα ο Vincent van Gogh πέφτει νεκρός από πυροβολισμό, έναν πυροβολισμό που ευρέως πιστεύεται ότι ήταν αυτο-προκαλούμενος, αφήνοντας πίσω πάνω από 2.000 έργα, συμπεριλαμβανομένων, φυσικά και τα εικονικά του ηλιοτρόπια.
Η σειρά έργων "ηλιοτρόπια" έγινε πρωτοσέλιδο το 1987 όταν ένας Ιάπωνας συλλέκτης έργων τέχνης, πρόσφερε 40 εκατομμύρια δολάρια για ένα μόνο από τα έργα αυτά.
Τώρα είναι πάλι στην επικαιρότητα για έναν πολύ διαφορετικό λόγο
Ερευνητές από το Πανεπιστήμιο της Γεωργίας (University Of Georgia) έρχονται να αποκαλύψουν, πως η "ιδιότροπη" εμφάνιση που έχουν τα ηλιοτρόπια που ζωγράφισε ο μεγάλος καλλιτέχνης, (πολλά από τα λουλούδια έχουν ασυνήθιστα πολλά πέταλα και σχεδόν καθόλου ηλιόσπορους) δεν είναι το αποτέλεσμα της ψυχικής ασθένειας του ζωγράφου, ο οποίος όπως φαίνεται ζωγράφισε αυτό ακριβώς που έβλεπε, αλλά είναι αποτέλεσμα μετάλλαξης.
Η μετάλλαξη που αλλάζει τη μορφολογία του άνθους ανακαλύφθηκε από Αμερικανούς γενετιστές φυτών, οι οποίοι παραξενεύτηκαν με έναν πίνακα του Βαν Γκογκ (Βάζο με δεκαπέντε Ηλιοτρόπια) - (το έργο δεξιά) που χρονολογείται στο 1888 και εκτίθεται σήμερα στην Εθνική Πινακοθήκη του Λονδίνου.
Το περίεργο με τα ηλιοτρόπια του πίνακα είναι ότι απουσιάζει ο κεντρικός σκούρος δίσκος όπου μεγαλώνουν οι ηλιόσποροι, ενώ τα πέταλα στην περιφέρεια του άνθους είναι διπλάσια σε αριθμό σε σχέση με το κανονικό.
To λουλούδι του ηλιοτρόπιου, εξηγεί το Nature.com, στην πραγματικότητα δεν είναι ένα μεμονωμένο άνθος αλλά μια μεγάλη ταξιανθία μικρότερων ανθών που ονομάζονται ανθύλλια.
Τα ανθύλλια στον κεντρικό δίσκο του λουλουδιού αναλαμβάνουν την παραγωγή γύρης και σπόρων, ενώ τα ανθύλλια στην περιφέρεια μοιάζουν με πέταλα και έχουν ως αποκλειστική αποστολή την προσέλκυση εντόμων για την επικονίαση.
Προσπαθώντας να ερμηνεύσει τις μορφολογικές ιδιαιτερότητες στα ηλιοτρόπια του Βαν Γκογκ, η ομάδα του Τζον Μπουρκ στο Πανεπιστήμιο της Τζόρτια διασταύρωσε ποικιλίες ηλιοτρόπιου με άνθη διαφορετικών σχημάτων. Τα πειράματα έδειξαν ότι τα πολλαπλά «πέταλα» στα ηλιοτρόπια του πίνακα οφείλονται σε μεταλλάξεις ενός γονιδίου με την ονομασία HaCYC2c.
Προηγούμενες μελέτες είχαν δείξει ότι το HaCYC2c εκφράζεται (λειτουργεί) στα ανθύλλια, μέχρι σήμερα όμως ο ρόλος του στη μορφολογία του άνθους ήταν άγνωστος.
Ποια είναι όμως η προέλευση και ο ρόλος της μετάλλαξης που απαθανάτισε ο μεγάλος Ολλανδός ζωγράφος; Οι ερευνητές εκτιμούν ότι πιθανότατα επρόκειτο για τυχαία μεταβολή στο γονιδίωμα του φυτού, την οποία διατήρησαν οι καλλιεργητές λόγω των εντυπωσιακών αλλαγών που προκαλεί.Στη φύση, όμως, μια τέτοια μετάλλαξη πιθανότατα θα είχε εξαφανιστεί λόγω της φυσικής επιλογής, εικάζουν οι γενετιστές: τα μεταλλαγμένα ανθύλλια είναι στείρα και προφανώς θα δυσχέραιναν την αναπαραγωγή των ηλιοτρόπιων.
Η έρευνα δημοσιεύεται στην ηλεκτρονική επιθεώρηση PLoS Genetics.πηγές: διαδύκτιο






Δεν υπάρχουν σχόλια:
Δημοσίευση σχολίου