κτήμα Λίθος

κτήμα Λίθος
κάντε αριστερό click στη φωτό και επισκεφθείτε το Κτήμα Λίθος

20 Ιουλίου 2013

Περί των του Αριστοφάνους Ορνίθων και λοιπών πετούμενων!



Αν και είναι νωρίς ακόμα να γράψω για τους «Όρνιθες»,  και είναι νωρίς, γιατί δεν γράφτηκε ακόμα η ιστορία τους, δεν καταχωρήθηκαν στο χρονοντούλαπο της Θεατρικής ιστορίας της δικής μου και της ομάδας κι αυτό γιατί βρίσκονται σε εξέλιξη και υπό μελέτη διάφορες προσκλήσεις, υποψηφιότητες συμμετοχών και σχεδιασμός που τις κρατάνε «ζωντανές» και εν πτήσει.

Οι «Όρνιθες» λοιπόν αισθάνομαι, πως απλά ολοκλήρωσαν τις δυό πρώτες προγραμματισμένες παραστάσεις τους, με τη Θεατρική ομάδα του 1ου Λυκείου Μεσολογγίου, και συνεχίζουν τις...
υψηλές τους πτήσεις.

Υψηλές πτήσεις;
Οπωσδήποτε και επ’ αυτού δε σηκώνω κουβέντα, εκτός κι αν κάποιος έχει να καταθέσει κάτι με κριτικό (και όχι με υποκριτικό) μάτι και αν έχει δίκιο, βεβαίως και να βελτιωθεί ότι χρειάζεται και αν χρειάζεται.

Μέχρι τότε, οι πτήσεις των Ορνίθων θα είναι στην ψυχή μου, στην ψυχή των παιδιών ηθοποιών, στην ψυχή της «σκηνής»,  αλλά και όλων όσων ενεπλάκησαν σ’ αυτές,  υψηλές, πολύ υψηλές!


Μια άρτια παραγωγή
σε όλες τους τομείς που ανέδειξε «ταλεντάκια», προήγαγε την ομαδικότητα και τη συμμετοχηκότητα, αφού τα ίδια τα παιδιά της διανομής, ενεπλάκησαν και στη φάση της παραγωγής, του φροντιστηρίου, του στησίματος του σκηνικού, τράβηξαν καλώδια και γενικώς θα έλεγα ότι είδαν πως θέατρο δεν είναι απλά να «βγούμε και να τα πούμε», όπως δηλαδή ήξεραν από τις «σχολικές» παραστάσεις που μέχρι σήμερα είχαν σαν αποκλειστική Θεατρική εμπειρία (όσα απ’ αυτά είχαν),  αλλά υπάρχει και ένας άλλος αφανής κόσμος, που δουλεύει για μια Θεατρική παραγωγή.
Γιατί εμείς σαν ομάδα υποστήριξης της Θεατρικής ομάδας Αιτωλικού «στησκηνή», (9 μέλη της ομάδας υποστήριξης ενεπλάκησαν στην παραγωγή – ο Θέμης (ήχος και μικρόφωνα) – ο Αντώνης (κονσόλα ήχων και μουσικής) – ο Σπύρος (φώτα) – η ακούραστη Νεκταρία (παρασκήνιο και ροή) - ο Χρήστος (υποστήριξη) – η Αγαθή (υποβολή και εκφωνήσεις) – η καλλιτέχνιδα Λαμπρινή (μακιγιάζ και χτενίσματα) -  ο Σάκης (με τον εξοπλισμό του) και του λόγου μου φυσικά, μόνο έτσι μπορούσαμε να το αντιμετωπίσουμε, όπως κάναμε και στους Βατράχους του 2ουδημοτικού σχολείου Αιτωλικού, μόνο σαν μια ολοκληρωμένη Θεατρική παραγωγή, σαν να στήναμε μια παράσταση για την ομάδα μας.
Κι αυτό γιατί δεν ξέρουμε να στήνουμε σχολικές παραστάσεις, δεν είμαστε ούτε δάσκαλοι, ούτε «επιστήμονες» θεατρολόγοι, ούτε φυσικά επαγγελματίες που θέλαμε να κάνουμε μια «ξεπέτα» να πληρωθούμε και να πάμε σπίτι μας.
Κι αυτό βεβαίως θα ήταν το ευκολότερο, αφού το «παραμυθιάζειν» του αδαείς, πως «κάποιος είσαι» είναι πάντα διασκεδαστικό και φέρνει και ένα εύκολο μεροκαματάκι.
Σε κάθε περίπτωση όμως δεν είναι αυτό το θέμα για το οποίο γράφω, το θέμα είναι οι «Όρνιθες» και οι πτήσεις τους και θα προσπαθήσω να μην ξεφύγω πάλι με ευχάριστες διακοπές.

Στη διαδικασία
Το «σχολικό πλαίσιο»
Ο πρώτος και κυριότερος προβληματισμός, το πρώτο θέμα που είχαμε να λύσουμε, ήταν αυτό ακριβώς το «σχολικό πλαίσιο» και το πως θα πείθαμε τους υπεύθυνους καθηγητές για το πρόγραμμα που ήταν ενταγμένη η παράσταση, πως δεν θα είναι «σχολική».
Αυτό λοιπόν το πρόβλημα λύθηκε με αυτόματο τρόπο και άμεσα, όταν γνωριστήκαμε καλύτερα με τον Λυκειάρχη του σχολείου Σπύρο Ξουργιά, (που ήταν ο ίδιος υπεύθυνος για το πρόγραμμα) και διαπιστώσαμε πως δεν είχαμε να κάνουμε με ένα «συμβατικό» καθηγητή, που ήταν ο μεγαλύτερος φόβος μας. Συνεννοηθήκαμε σχεδόν αμέσως, μιλήσαμε την ίδια γλώσσα από τις πρώτες ημέρες που άρχισαν οι πρόβες, είχε την ίδια φιλοσοφία περί θεάτρου, αγαπούσε το Θέατρο και επιπλέον αγαπούσα και τις Αριστοφανικές Όρνιθες σαν κείμενο. 

Λύνοντας αυτό είχαμε να αντιμετωπίσουμε
το κόστος της παραγωγής
το οποίο ξέραμε από την αρχή πως δεν θα είναι καθόλου ευκαταφρόνητο (κοστούμια – σκηνικά – εξοπλισμός)
Γνωρίζοντας τα οικονομικά των σχολείων και την άθλια κατάστασή τους, υπήρχε ένας μεγάλος προβληματισμός πως και από πού θα αντιμετωπιστεί.
Μετά από προσέγγιση με δική μου προσωπική πρωτοβουλία (και χωρίς να το έχω ακόμα συζητήσει με τον Λυκειάρχη) με το Πνευματικό κέντρο του Δήμου μας, όπου πρότεινα να ενταχθεί η παράσταση στο πρόγραμμα του Δήμου και να επιχορηγηθεί, περίμενα μια κάποια εξέλιξη. Απάντηση δεν έχω πάρει ακόμα αλλά ας είναι και πάλι ο Σπύρος ήταν εκεί. Αντιμετώπισε το κόστος από το ταμείο του Σχολείου και μάλιστα χωρίς να μας χαλάσει κανένα χατίρι σε ότι κι αν προσθέταμε κατά την εξέλιξη της διαδικασίας των προβών.
Δουλεύοντας  εκ των ενόντων και κάνοντας ένα πολύ έξυπνο φροντιστήριο, αντιμετωπίστηκε το κόστος με συνέπεια και χωρίς τα παιδιά να χρειαστεί να χρεώσουν τους γονείς του ούτε ένα ευρώ παρακαλώ!
Και εδώ οφείλω να εκφράσω εκτός της Συλλογικής και την προσωπική μου ευχαριστία στον Λυκειάρχη.

Το κείμενο
Τεράστιο σε όγκο μηνυμάτων και ιδεών.
Προσωπική μου επιλογή να «μην κοπεί» και να παιχτεί ολόκληρο και μάλιστα χωρίς διάλλειμα , εκτός ίσως κάποιων «δευτερευόντων» Χορικών (αν κανείς μπορεί να χρήσει δευτερεύοντα τα Αριστοφανικά Χορικά), που όμως αντικαταστάθηκαν με μικρότερης διάρκειας Λυρικά, ώστε να μην αλλοιωθεί η ροή του κειμένου. Ο λόγος που επέβαλλε αυτή την επιλογή, ήταν πως ήθελα να υπενθυμίσουμε πως εκτός της επιβληθείσας τηλεοπτικής αισθητικής, (45 λεπτά σίριαλ, με δυό διακοπές για διαφημίσεις και κατούρημα και πάμε στο επόμενο), υπάρχει και η αυθεντική θεατρική αισθητική, που στοχεύει στην ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΗ αγωγή της ψυχής, αυτό που εύκολα ονομάζουμε πλέον ψυχαγωγία και συμπεριλαμβάνουμε στον όρο ακόμα και τα ξενύχτια στα σκυλάδικα.
Το θέατρο δεν είναι «εκδήλωση» δεν είναι τηλεοπτικό show, το θέατρο διέπεται από τους δικούς του κανόνες και τη δική του αισθητική.

Ας τα βάλει λοιπόν κάποιος με τον Αριστοφάνη, που έγραφε μεγάλα έργα. 

Αλλά θεωρώ παράλογο να «λογοκρίνουμε» τους χαρακτήρες, για να «μην κουραστούν οι θεατές». Αν επομένως έχει κάποιος να καταθέσει σαν μείον της παράστασης το χρόνο της διάρκειάς της, τότε μάλλον έχει πρόβλημα με την αισθητική του και με τις του περί θεάματος απόψεις του.
Επιπλέον να προσθέσω, πως ένα «καλλιτέχνημα» (επιτρέψτε μου τη λέξη) δεν κρίνεται από το μέγεθος του, αλλά από την καλλιτεχνική του αξία.
Δε λες για παράδειγμα για ένα πίνακα ζωγραφικής «καλός είναι αλλά είναι μικρός ή μεγάλος», δεν ζωγραφίζει ο καλλιτέχνης με βάση τις διαστάσεις του τοίχου του σαλονιού μας, αλλά με βάση την έμπνευσή του.

Η επεξεργασία του κειμένου
Να μια δύσκολη δουλειά, να τα ακριβά «κουμπιά της Αλέξαινας»
Όπως έχω γράψει πάλι, η ελεύθερη νεοελληνική απόδοση του κειμένου, είχε γίνει από δυό παιδικούς μου φίλους, τον «φευγάτο» για άλλους κόσμους από το 1994 Κώστα Ζήγρα και τη Μαρία Αναπλιώτη, όταν και οι δυό τους τότε (1980-1) ήταν στο πρώτο ή δεύτερο έτος της Φιλοσοφικής.
Χειρόγραφο το κείμενο, σε άθλια κατάσταση και λιγότερο από το μισό να είναι σε θέση να χρησιμοποιηθεί.
Πλην όμως, επειδή οι «Όρνιθες» ήταν ένα κείμενο που από όταν πρωτοήρθα σε επαφή μαζί του το λάτρεψα, (και επιμένω ακόμα να το παρακολουθώ ανελλιπώς,  όταν, όπου και απ’ οποίον κι αν παίζεται και να «τσιμπάω» ιδέες και σκηνοθετικά ευρήματα) το είχα μελετήσει πάρα πολύ, είχα και την τύχη να γνωρίσω ανθρώπους (πολύ πιο διαβασμένους στα θεατρικά πράγματα απ’ του λόγου μου) που είχαν κι αυτοί μια ιδιαίτερη αδυναμία στο συγκεκριμένο κείμενο και αυτό είχα σαν αποτέλεσμα, να έχω έναν τεράστιο όγκο (κυριολεκτικά τεράστιο)  σημειώσεων και σημειωμάτων, αναλύσεων, απόψεων, ιδεών και καταθέσεων, αλλά και εκδοχές σκιαγράφησης των διαφόρων χαρακτήρων του δεύτερου μέρους.
Ήταν δύσκολο βέβαια στην αρχή να συγκεραστεί και να συνεργαστεί όλο αυτό το υλικό (το οποίο σε πολλές περιπτώσεις απηχούσε και εντελώς διαφορετικές οπτικές), σιγά – σιγά όμως και όσο κατέληγα στο ύφος των «δικών μου» Ορνίθων, άρχισε η δουλειά να γίνεται ευκολότερη, μέχρι που έφτασε στην τελική του μορφή, που και σ’ αυτή όμως έκανα επεμβάσεις και τη διάρκεια των προβών.
Επιπλέον είναι αλήθεια, πως είχα αρχίσει να δουλεύω πάνω στις «Όρνιθες» εδώ και κανένα χρόνο περίπου και να ταξινομώ το υλικό. (αυτό συνέβη εξαιτίας μιας αναγκαστικής μετακόμισης της βιβλιοθήκης μου σε άλλο χώρο και έτσι ήρθε στην επιφάνεια όλο αυτό το υλικό και αποφάσισα να το ταξινομήσω και να αρχίσω να «συνθέτω» το έργο με τη δική μου οπτική, χωρίς ακόμα να έχει προκύψει η Θεατρική ομάδα του Λυκείου).

Και ας μπούμε στην παραγωγή – στις πρόβες
Μια καθόλου εύκολη υπόθεση, αφού είχαμε να κάνουμε με «ατίθασους» εφήβους. Κάποια παιδιά μετά τον αρχικό ενθουσιασμό έφυγαν απ’ την ομάδα, άλλα ήρθαν, τελικά πήρε αρκετό χρόνο έως να ομογενοποιηθεί η ομάδα και να γίνει ένα δεμένο σύνολο. 

Τελευταίες ώρες χάνουμε (για προσωπικούς λόγους των παιδιών) δυό από την ομάδα, «ψυχραιμία παιδιά θα το λύσουμε», όπως και συνέβη με την προσθήκη τις τελευταίες 15 ημέρες της γλυκύτατης Αλεξάνδρας και της αρνούμενης μέχρι εκείνη τη στιγμή να ενταχθεί στο υποκριτικό δυναμικό της ομάδας, τουρίστριας Ζωής.
Αρχίσαμε (εκεί γύρω στα Χριστούγεννα) με αρκετές απουσίες και με φανερή έλλειψη συγκέντρωσης από την πλευρά των παιδιών. Αυτό κράτησε για κάποιο διάστημα όταν όμως όλοι άρχισαν να αντιλαμβάνονται πραγματικά πως εδώ «κάτι συμβαίνει», κάτι καλό προσπαθούμε να κάνουμε, οι πρόβες γινόντουσαν όλο και πιο εύκολες, όλο και περισσότερα παιδιά συμμετείχαν, τις είχαν σαν πρώτη προτεραιότητα  (όπως απ’ την αρχή τους είχα ζητήσει) και άρχισε να «πυκνώνει» η ομάδα.
Αυτή η «πύκνωση» βέβαια, δημιουργούσε και επιπρόσθετη ταλαιπωρία, γιατί έπρεπε να συνεργαστεί ένα μεγαλύτερο πλήθος, με αποτέλεσμα όσο πέρναγε ο καιρός τόσο να μακραίνει και ο χρόνος που ήταν απαραίτητος για να ολοκληρωθεί μια πρόβα. 

Κι όμως κανείς απ’ την ομάδα δεν έδειχνε κουρασμένος, κανείς δεν ζήτησε να φύγει νωρίτερα, κανείς δεν είπε δεν μπορώ άλλο, ακόμα και οι Ραφαήλ και Κωνσταντίνος που επωμίζονταν και το μεγαλύτερο όγκο του κειμένου (ειδικά ο Ραφαήλ), έδειχναν ακούραστοι αν και πολλές φορές η διαπροσωπική μας συνεργασία, έδειχνε αν όχι αδύνατη, τουλάχιστον πολύ δύσκολη.
Αλλά είπαμε, εφηβεία και αλίμονο αν ήταν εύκολη η συνεργασία με τους εφήβους, πως θα δικαιολογούσαν την ηλικία τους;

Μια εβδομάδα, άντε 10 ημέρες πριν την πρεμιέρα
Λογικά όσο πλησίαζε ο καιρός, άρχισαν να παρακολουθούν ολοκληρωμένες  πρόβες όλο και περισσότεροι από τους εμπλεκόμενους στην παραγωγή. Η ομάδα των τεχνικών της «σκηνής» ο Σπύρος, ο Χρήστος κι άλλοι. Σε μια απ’ τις πρόβες αυτές λοιπόν, στο χρόνο που γράφω στην αρχή της παραγράφου, επικρατεί το απόλυτο χάος. Τίποτα δεν πηγαίνει καλά, τα παιδιά, ακόμα κι αυτά που ήξεραν τα λόγια τους τα ξεχνάνε, ψάχνουν για κείμενα, ρωτάνε «τι λέω;», ή «εγώ μιλάω;» και αυτονόητα επικρατεί γενικός πανικός στην κερκίδα.
Πέφτουν στο τραπέζι οι πρώτες αμφιβολίες, οι ενστάσεις για τον τρόπο που έχουμε δουλέψει όλο αυτό το διάστημα, πέφτει η πρόταση της αναβολής για τον Σεπτέμβριο, γενική ανασφάλεια.
«Πάμε για φιάσκο», είναι η γενικότερη αίσθηση που επικρατεί.
Παραμένω ψύχραιμος, ξέροντας φυσικά πως και πόσο έχουμε δουλέψει όλο αυτό το διάστημα. Ξέρω από πείρα πως κάποιες τέτοιες πρόβες θα συμβούν λίγο καιρό πριν την πρεμιέρα και ενώ όλα θα πρέπει να δουλεύουν σχεδόν ρολόι.
Με πιάνει ο Σπύρος ο Ξουργιάς (ο Λυκειάρχης να θυμίσω), Χρίστο τι κάνουμε; δεν πάμε καλά, δεν ξέρουν ούτε τα λόγια τους, μήπως να το αναβάλλουμε;
Προχωράμε βάσει του προγράμματος του απαντάω
Αν είναι έτσι πρέπει να τυπώσουμε αφίσες, είσαι σίγουρος για την ημερομηνία που δώσαμε; Θα προλάβουμε;
Του απαντάω ΝΑΙ, (η αλήθεια είναι πως δεν ήμουν και πολύ σίγουρος τότε).
Ο Σπύρος μου δείχνει απόλυτη εμπιστοσύνη και πάλι (ευχαριστώ) και προχωράμε όπως είχαμε σχεδιάσει
Τα υπόλοιπα τα ξέρετε, τα είδατε στην παράσταση

Τελειώνοντας αυτό το πρώτο σημείωμα – απολογισμό για τις αγαπημένες μου ‘Όρνιθες, οφείλω να κάνω μερικές ακόμα σημειώσεις για τη σκηνοθεσία, τη σκηνογραφία, τη μουσική και τις ενδεχόμενες επιρροές και συγκρίσεις με άλλες παραστάσεις των Ορνίθων.
Και θα αρχίσω απ’ αυτό το τελευταίο, με τις
ενδεχόμενες συγκρίσεις
Με τι να συγκρίνει κάποιος που έχει θεατρική παιδεία και αίσθηση, τις ‘Ορνιθες;
Μα φυσικά με άλλες αντίστοιχες «ερασιτεχνικές» παραστάσεις και τις μεταξύ τους διαφορές στο ύφος, στη σκηνοθεσία, στη μουσική επένδυση, στη υποκριτική απόδοση και στην προσαρμογή του κειμένου και στα ήθη που αυτό προκρίνει. Και μετά παίρνοντας λίγο από εδώ, λίγο από εκεί φτιάχνει τη δική του ιδεατή παράσταση. Γιατί σίγουρα όλες οι παραστάσεις έχουν κάτι να δώσουν, άλλες περισσότερο και άλλες λιγότερο σε κάθε στιγμή της ροής τους.

Γιατί στο υψηλού επιπέδου «ερασιτεχνικό» θέατρο, δεν υπάρχουν καλές και κακές παραστάσεις, υπάρχουν ίσως επίπεδα, αλλά όλες πιστεύω οι παραστάσεις έχουν κάτι να πουν.
Και επιμένω πως μιλάω για «ερασιτεχνικό» θέατρο υψηλού επιπέδου και όχι για το ερασιτεχνικό (χωρίς εισαγωγικά αυτή η φορά η λέξη ερασιτεχνικό) που γίνεται απλά για να γίνεται, χωρίς άποψη, χωρίς παρέμβαση, χωρίς μήνυμα.
Γιατί αυτό είναι και το ΤΕΡΑΣΤΙΟ πλεονέκτημα του «ερασιτεχνικού» Θεάτρου με το αντίστοιχο επαγγελματικό.
Δεν στοχεύει στα εισιτήρια, δεν στοχεύει στην τέρψη του κοινού, αλλά κυρίως στην αγωγή της ψυχής αυτών των ίδιων των συμμετεχόντων (από όποια θέση). Το ερασιτεχνικό θέατρο δεν μπορεί να είναι συμβατικό, γιατί τότε δεν χρειάζεται να γίνεται επειδή καταντάει κακέκτυπο του επαγγελματικού.
Γι αυτό πιστεύω πως στο «ερασιτεχνικό» δεν έχει θέση ο κατά τα άλλα υπέροχος Ψαθάς ή άλλοι αντίστοιχοι εγχώριοι και ξενόφερτοι «ψαθάδες». Γιατί αυτού του είδους οι συγγραφείς, έγραφαν με γνώμονα το κοινό, με στόχο την προσέλευση, κατ’ επέκταση  τη βιωσιμότητα του έργου τους όσο περισσότερο καιρό γινόταν στο σανίδι, ώστε να βιοπορίσουν απ’ αυτό.
Αυτή η άποψη στην επιλογή κειμένου και στον τρόπο απόδοσής του, φέρνει και τη διαφορά μεταξύ «ερασιτεχνικού» και ερασιτεχνικού Θεάτρου.
Και αυτό το δεύτερο – το χωρίς «» προσωπικά εγώ αλλά και η ομάδα συλλογικά, ουδέποτε, μέχρι σήμερα τουλάχιστον, υπηρετήσαμε. 

Και τελειώνω αυτό το…. περί άλλων ‘Ορνίθων με τούτο.
Όταν ανακοίνωσα το έργο που θα ανεβάσουμε με το Λύκειο, οι πρώτες γνώμες ήταν απολύτως αρνητικές κι αυτό γιατί η «κοινή» λογική έλεγε: που πας, τι πας να κάνεις, ο νοηματικός όγκος του έργου είναι γιγαντιαίος, έχεις απέναντι τις Όρινθες του Κουν, Χατζηδάκης, Ραλλού, Τσαρούχης, θα φας τα μούτρα σου.
Φυσικά μόνο γέλιο μπορούσαν να μου φέρουν αυτές οι αιτιάσεις κι αυτό γιατί ποιος είπε πως θεώρησα τον εαυτό μου ικανό να τον τοποθετήσω απέναντι στον Κουν, ή ο Χρήστος να συγκρίνει τη δουλειά του με του Χατζιδάκι. Έτσι λοιπόν η οποιαδήποτε ένσταση έπεσε στο κενό, γιατί θα έπρεπε να είναι στ΄ αληθινά ανόητος κάποιος για να συγκρίνει τις «δικές» μας Όρνιθες με εκείνη τη θρυλική παράσταση – σημείο αναφοράς κατά τη γνώμη μου για όλη τη σύγχρονη Ελληνική δραματουργία
Έτσι τέλος αυτή η συζήτηση.

Περί της σκηνογραφίας και του Βαγγέλη του Ρόμπολα.
Τον Βαγγέλη τον Ρόμπολα δεν τον γνώριζα προσωπικά και όσα είχα ακούσει για αυτόν είχαν περάσει στη μνήμη μου σαν ένας αξιόλογος καλλιτέχνης, σπουδαγμένος της Σχολής καλών τεχνών, είχα δει και το όνομα του σε κάποιες εκθέσεις στη «Διέξοδο» και αυτά ήταν όλα.
Όταν έφτασε η ώρα του σκηνικού, μιλώντας με το Σπύρο, πρόκρινα μια λύση ενός «φτηνού» σκηνικού με λιτή αισθητική που γενικώς θα τοποθετούνταν στο υποτιθέμενο αέρα, αφού εκεί εκτυλίσσεται το δράμα και σαν κατασκευαστή πρότεινα κάποιον από εδώ απ’ το Αιτωλικό με τον οποίο είχα ήδη μιλήσει και είχα πάρει και μια ιδέα του κόστους.
Ο Σπύρος όμως είχε ήδη κινηθεί, είχε μιλήσει με τον Βαγγέλη και τότε άκουσα πάλι το όνομά του για άλλη μια φορά μετά από καιρό.
Ρωτώντας πως και τι μπορεί να κάνει για μας ο Βαγγέλης, κλείσαμε ένα ραντεβού για την επόμενη ημέρα, όπου γνώρισα εκτός από έναν σπουδαίο και ευφυή καλλιτέχνη, ένα σπουδαίο άνθρωπο. Με άποψη, με γνώμη, με ωραίο λόγο, με παιδεία.
Πολύ χαίρομαι που τον γνώρισα, που δούλεψα και συνεργάστηκα μαζί του και το γράφω με απόλυτη ειλικρίνεια, με τιμά που δέχτηκε να συμμεριστεί την προσπάθειά μας.
Δεν θα περιγράψω τις υπέροχες κατασκευές που έκανε, για τις οποίες έχετε ίδια άποψη, όσοι παρακολουθήσατε τις παραστάσεις, αλλά κυρίως θέλω να σταθώ στον Βαγγέλη σαν προσωπικότητα και σαν μέλος της ομάδας, αφού έτσι έγινε στο τέλος.
Ο Βαγγέλης όταν βρεθήκαμε για πρώτη φορά, εκείνο που είπε ήταν πως αργήσαμε να του το πούμε, δεν θα είχε πολύ χρόνο στη διάθεση του για να μας βοηθήσει, αφού έτρεχε και μια έκθεση που ετοιμάζει για το αλάτι.
Το αποτέλεσμα ήταν πως ο Βαγγέλης αναγκάστηκε, για να «μαζέψει» τον χρόνο του, να δουλεύει πολλές φορές παράλληλα με εμάς στις πρόβες ή στις συγκεντρώσεις που κάναμε για το φροντιστήριο.
Πολύ – πολύ γρήγορα λοιπόν, παρακολουθώντας την ομάδα από κοντά, βλέποντας το κλίμα που επικρατούσε, τον ενθουσιασμό των παιδιών,  έγινε ο μεγαλύτερος και φανατικότερος θιασώτης της ομάδας, παρακολουθούσε ανελλιπώς τις πρόβες, συμμετείχε σχεδόν σε όλες τις βραδινές  και στα σχόλια του πάντα χρησιμοποιούσε το πρώτο πληθυντικό πρόσωπο. «Καλά πάμε» ή «αυτό πρέπει να προσέξουμε» ή ακόμα «θα προλάβουμε Σπύρο μην ανησυχείς!». Είχε γίνει μέσα από μια διαδικασία αυτοματισμού, μέλος της ομάδας και όχι απλά κάποιος που τον φωνάξαμε να κατασκευάσει το σκηνικό. 
Συνέπασχε μαζί μας, συνδημιουργούσε, συμπλήρωνε και διόρθωνε, πάντα ήρεμος και χαμογελαστός.
Του υποσχέθηκα και μου υποσχέθηκε να συνεργαστούμε ξανά στο άμεσο μέλλον.
Είμαι βέβαιος πως θα συμβεί.
Η «σκηνή» μόλις κέρδισε ένα καινούριο σημαντικό μέλος που θα το δείτε (σίγουρα) και σε άλλο πόστο εκτός του σκηνογράφου ή του εικαστικού επιμελητή των παραγωγών μας.
Βεβαίως εδώ και μιάς ο λόγος περί κατασκευών, θα ήταν άδικο να μην αφιερώσω δυό γραμμές στις υπέροχες κυρίες Γεωργία Λώλου, που κατασκεύασε για μας τις θαυμάσιες μάσκες - προσωπεία των Ορνίθων και τη Χριστίνα Κορδοπάτη που με επιμέλεια έραψε τα κοστούμια του Χορού και οι δυό ορμώμενες από τον γενικότερο ενθουσιασμό που επικρατούσε.
Μιά προσωπική ευχαριστία και στις δυό.

Για τη μουσική και περί Βλαχογιάννη
Έδωσε ρέστα;
Σίγουρα, 
σίγουρα βρισκόταν σε δημιουργικό οίστρο ο φίλος μου ο Χρήστος, όταν κάθισε να γράψει τη μουσική. Δεν το έκανε αμέσως, καθυστέρησε, αλλά το αποτέλεσμα δικαίωσε και την παράσταση στο σύνολό της, αλλά και τα Λυρικά των οποίων την ευθύνη είχα επωμιστεί μ’ αυτό το πείσμα που με πιάνει, εγώ προσωπικά.
Απόλυτα ταυτισμένος με το πνεύμα, το ύφος και το ήθος της παράστασης, απόλυτα ταυτισμένος με αυτό που είχα στο μυαλό μου (αποτέλεσμα της χημείας που έχει επέλθει στα τόσα χρόνια που συνεργαζόμαστε πιθανότατα) μου έδωσε 8 εξαιρετικές μουσικές που έδεσαν τα μελοποιημένα Χορικά μέρη – τα Λυρικά.
Τι είχε να ζηλέψει αυτή η μουσική, από τη μουσική μιάς επαγγελματικής παράστασης, τι είχε να ζηλέψει από τις μουσικές αντίστοιχων Ορνίθων που έχουν ανέβει, θα τολμήσω να γράψω, ακόμα και στην Επίδαυρο.
Η απάντηση και δεν είναι μόνο δική μου αλλά κοινή, είναι μια, ΤΙΠΟΤΑ!!!
Να θυμίσω πως ο Χρήστος είχε την ευθύνη και για την ευρύτερη μουσική επένδυση της παράστασης και νομίζω πως ούτε επ’ αυτών μπορεί κανείς να σχολιάσει και να πει κάτι για τους θαυμάσιους ήχους και τις μουσικές που την «έντυσε»
Αλλά για τη μουσική και τα Λυρικά θα επανέλθω αναλυτικότερα σε άλλο σημείωμά μου που θα είναι αφιερωμένο αποκλειστικά στη μουσική και στην σημασιολογική και εννοιολογική προσέγγιση των Λυρικών.

Και τέλος
περί σκηνοθεσίας
ανοησίες, τυπικός Χρίστος, βλέπουμε και πάμε και όπου μας πάει.
Ακριβώς η σκηνοθεσία που μου αρέσει, ελεύθερη, χωρίς περιορισμούς από άκαμπτες αποφάσεις, ένας γενικός σχεδιασμός για το τι ζητάω από την παράσταση, ποιο είναι το επιδιωκόμενο αποτέλεσμα και ΠΑΜΕ.
Συζητάμε, σχεδιάζουμε, υποκρινόμαστε, αναθεωρούμε, ξανασχεδιάζουμε, απορρίπτουμε, νέα φόρμα, νέα σκηνή, νέο κείμενο, παρεμβάσεις, μια κίνηση ακόμα… και ο κάθε υποκριτής δίνει αυτό που μπορεί και μέχρι του ύψους που μπορεί. 
Και μετά πάλι αναθεωρούμε, ανεβάζουμε ή κατεβάζουμε τις απαιτήσεις του υποδυόμενου χαρακτήρα και της σκηνής του. 
Τίποτα απόλυτο, τίποτα σε κονσέρβα. ανάερες φόρμες ευμετάβλητες.
Χωρίς συμβάσεις και περιορισμούς.
Αυτοσχεδιασμός πάνω στη δράση, σκηνοθεσία πάνω στον χαρακτήρα και τις δυνατότητες του υποκριτή.


_Να βάλω κι αυτό κύριε Χρίστο;
_Αν σου βγαίνει βάλτο, αλλά όχι έτσι, έτσι.
_Αυτό δεν μου βγαίνει δεν μπορώ να το κάνω,
_μπορείς…, τελικά ίσως και να είχε δίκιο, δεν μπορούσε
_ωραία… να σχεδιάσουμε πως σου βγαίνει, πως θα νοιώθεις καλύτερα αν το κάνεις.
_έτσι
_ωραία έτσι, το κρατάμε και το δουλεύουμε ξανά, στην καινούρια του φόρμα
Πάμε
Ένταση στη διαδικασία και διαφωνίες και ενστάσεις
_πάμε ξανά…, όχι έτσι…, τώρα καλύτερα…., αφού μπορείς και πιο πάνω…, πάμε πάλι…,  ξανά…,
μπράβο, το ΄χουμε
_Πάμε πάλι…
_αφού το ‘χουμε γιατί πάλι;
_για να γίνει καλύτερο
και γινόταν κάθε φορά
νομίζω πως όλοι το καταλάβατε αυτό

Σημ1. : το κυριότερο πρόβλημα που έπρεπε να λυθεί, ήταν το πώς θα κρατήσουμε το κοινό σε εγρήγορση σε ένα τόσο μεγάλο σε διάρκεια έργο. Για αυτό το λόγο και επιλέχτηκε η γρήγορη εναλλαγή των χαρακτήρων του δεύτερου μέρους και γενικότερα της δράσης, σε σημείο που πολλές φορές να γίνεται, για να μην πω εξοντωτική, τουλάχιστον υπερβολικά πιεστική για τα παιδιά/υποκριτές της ομάδας, που είχαν να εναλλάσσονται από τον χαρακτήρα που υποδύονταν πάλι σε μέλος του Χορού των Ορνίθων.
Είδαμε όμως πως τελικά και αυτή η επιλογή δικαιώθηκε, αφού από τα 750-800 άτομα που επέλεξαν να παρακολουθήσουν τις δυό παραστάσεις, δεν είδαμε παρά μετρημένους στα δάχτυλα θεατές και κυρίως μεγάλης ηλικίας να εγκαταλείπουν το χώρο.
Σημ2. Για τα έξι περάσματα του Χορού
Ίσως να μην γινόταν αντιληπτή από την αρχή η σημειολογία των περασμάτων και άκουσα εγώ ο ίδιος με τα αυτιά μου, κάποιους να δυσανασχετούν για την επανάληψη αυτή.
Όταν όμως έφτασε το 6ο και τελευταίο πέρασμα και τα πουλιά μεταμορφώθηκαν μαγικά από χαρούμενες Όρνιθες σε βιομηχανικούς εργάτες, τότε και οι πλέον αμύητοι αντελήφθησαν την τεράστια αλλαγή που γινόταν, το τεράστιο έγκλημα που συντελείτο  όλη αυτή την ώρα μπροστά στα μάτια τους. 
Όταν η ορχήστρα του Θεάτρου γέμισα από τα κοστούμια  - πτώματα των πουλιών, κάποιοι ίσως να είδαν και τους εαυτούς τους σε εκείνη τη θέση.
Γενικότερα θα έλεγα πως πιστεύω για τον Χορό, πως ήταν ο καλύτερος Αριστοφανικός Χορός που έχω «φτιάξει» αν και πρέπει να αναφέρω εδώ και την καθοριστικής σημασίας συμβολή του Χρήστου του Βλαχογιάννη και στη Χορογραφία και στην κινησιολογία γενικότερα, τουλάχιστον στα σημεία που  αφορούσαν τα μουσικά μέρη της παράστασης.

Αυτά λοιπόν για τώρα για τις Όρνιθες του Αριστοφάνη, και εμάς που πετάξαμε γύρω τους και κάναμε μαζί τους ένα απολαυστικό ταξίδι, που έχω την πεποίθηση πως θα συνεχιστεί.
Τα υλικά έχουν αποθηκευτεί και περιμένουν με αγωνία ίδια με εμάς πιστεύω να επιστρατευθούν ξανά για την επόμενη παράσταση
Ίδωμεν


Πάμε τώρα, μας περιμένουν οι Θαλασσιές οι χάντρες
Πάμε – πάμε - πάμε

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...